Maandag, 8:50 uur. Je hebt 37 ongelezen mails, om 10:00 een overleg waarvan jij de notulen moet maken en je leidinggevende wil "voor de lunch even een korte update". Je opent ChatGPT, typt "schrijf een mail aan een klant" en krijgt iets wat klinkt als een folder van een verzekeraar. Lang, beleefd, en niemand zou het zo sturen.
Dat ligt bijna nooit aan ChatGPT. Het ligt aan de vraag. Hieronder staan 55 ChatGPT prompts in het Nederlands die ik zelf gebruik voor kantoorwerk: mail, notulen, vergaderingen, rapporten, Excel, presentaties, klantenservice en solliciteren. Bij elke prompt staat wanneer je hem inzet. Bij vijf ervan zie je de echte uitkomst, zonder bijschaven, met wat je moet controleren. Ze werken net zo goed in Claude, Gemini en Copilot.
Waarom de meeste ChatGPT prompts tegenvallen
De meeste voorbeelden die online rondgaan zijn te kort. "Maak een samenvatting van deze tekst" geeft een samenvatting, maar niet de samenvatting die jij nodig hebt. ChatGPT weet niet wie het leest, hoe lang het mag zijn en wat er absoluut niet in mag. Dat moet jij vertellen. Ik gebruik altijd dezelfde vijf onderdelen:
- Rol: wie schrijft er. "Je bent office manager bij een installatiebedrijf in Amersfoort" levert een andere toon op dan "je bent een expert".
- Context: wat de AI niet kan weten. Wie de lezer is, wat er eerder gebeurd is.
- Taak: een werkwoord en een eindproduct. "Schrijf een mail van maximaal 120 woorden", niet "help me met een mail".
- Vorm: lengte, opsomming of tabel, je of u.
- Grenzen: "verzin geen cijfers", "staat het er niet in, schrijf dan [ONTBREEKT]".
Dat vijfde onderdeel vergeten mensen het vaakst, en juist dat voorkomt de pijnlijke fouten. Wil je de technieken erachter, met voor-en-na voorbeelden, lees dan de uitleg over prompt engineering. Ben je leraar, dan staan de prompts voor lessen en toetsen in AI voor docenten.
Een praktische tip voor Nederland en Vlaanderen: zet er altijd bij of je je of u wilt. Zonder die instructie kiest ChatGPT vaak een stijve u-vorm, of wisselt het halverwege. In Vlaanderen is u in klantcontact nog steeds de norm; in Nederland zie je bij jonge merken bijna alleen je.
Mail (1 tot 9)
1. Een lange mail beantwoorden
Wanneer: er zitten drie vragen in verstopt en je ziet er maar twee.
Zet in een lijstje alle verzoeken uit deze mail, ook de verzoeken die tussen de regels staan. Schrijf daarna mijn antwoord, punt voor punt, in maximaal 150 woorden, in de je-vorm. Heb ik een gegeven nodig dat ik niet heb, schrijf dan [ONTBREEKT]. Mail: [PLAK HIER]
2. Herinnering als iemand niet reageert
Wanneer: je stuurde een week geleden een offerte en hoort niets.
Schrijf een korte herinnering aan [NAAM, FUNCTIE], die niet heeft gereageerd op mijn mail van [DATUM] over [ONDERWERP]. Maximaal 80 woorden. Niet beginnen met "Ik wilde even checken". Eindig met een vraag die met ja of nee te beantwoorden is.
Echte uitkomst (offerte voor 12 werkplekken bij een kantoor in Utrecht):
Onderwerp: Offerte 12 werkplekken, levering vóór 1 december
Hoi Sanne,
Vorige week dinsdag stuurde ik je de offerte voor de 12 werkplekken. De prijzen gelden tot 22 november; daarna kan ik levering vóór 1 december niet meer garanderen, omdat onze planning voor eind november bijna vol zit. Zal ik de bureaus en stoelen alvast voor je reserveren, zonder verplichting?
Groet,
Mark
Zo zou ik hem bijna versturen. Controleer wel de zin over de volle planning: die heeft ChatGPT zelf bedacht. Klopt het niet, haal het weg.
3. Nee zeggen
Wanneer: iemand vraagt iets wat je niet kunt of wilt leveren.
Wijs dit verzoek af: [VERZOEK] van [PERSOON]. Reden: [REDEN]. Het nee staat in de eerste zin, zonder overdreven excuses. Bied dit alternatief aan: [ALTERNATIEF]. Maximaal 100 woorden.
4. De toon eraf halen
Wanneer: je hebt boos getypt en nog niet op verzenden gedrukt.
Herschrijf deze mail zakelijk en rustig. Dezelfde feiten, data en klachten, niets weglaten, niets toevoegen: [PLAK HIER]
5. Mail aan je leidinggevende
Wanneer: ze leest je bericht op haar telefoon tussen twee overleggen.
Schrijf aan [FUNCTIE] over [ONDERWERP] in drie regels: wat er speelt, wat ik van haar nodig heb en wanneer. Onderwerpregel van maximaal 8 woorden.
6. Informatie vragen aan een andere afdeling
Wanneer: je hangt af van finance of IT om op tijd te leveren.
Vraag [AFDELING] om [INFORMATIE] voor [DOEL], in [FORMAAT], vóór [DATUM]. Maximaal 90 woorden en het mag niet klinken als een opdracht.
7. Een mailwisseling van twintig berichten samenvatten
Wanneer: je bent halverwege in de cc gezet.
Vat deze mailwisseling samen: wat is besloten, wat staat nog open en bij wie, en waarover is men het nog oneens. Alleen wat in de berichten staat: [PLAK HIER]
8. Onderwerpregels die geopend worden
Wanneer: mail aan klanten of een grote groep collega's.
Geef 5 onderwerpregels voor deze mail, maximaal 7 woorden, die zeggen waar het over gaat. Geen uitroeptekens, geen clickbait: [PLAK HIER]
9. Mail in het Engels of Duits
Wanneer: leverancier in Duitsland, klant in Londen.
Schrijf dit in zakelijk [ENGELS/DUITS], zonder spreekwoorden: [WAT IK WIL ZEGGEN]. Zet er een Nederlandse vertaling onder, zodat ik kan controleren of het hetzelfde zegt.
Notulen en vergaderingen (10 tot 17)
10. Notulen uit losse aantekeningen
Wanneer: je hebt halve zinnen in je schrift en een uur na afloop moet het verslag rond.
Maak notulen van deze aantekeningen. Opbouw: aanwezigen, besluiten, actiepunten in een tabel (wat, wie, wanneer), openstaande punten. Schrijf geen besluit op dat niet in mijn aantekeningen staat. Is bij een actiepunt de eigenaar of de datum onduidelijk, schrijf dan [ONDUIDELIJK]. Aantekeningen: [PLAK HIER]
Echte uitkomst (werkoverleg van een klantenserviceteam, aantekeningen van negen regels):
Werkoverleg klantenservice, 10 november
Aanwezig: Joost, Fatima, Lieke, Ruben (voorzitter)Besluiten
1. Vanaf 1 december is de telefoonlijn op vrijdag open tot 17:00 in plaats van 18:00.
2. Retourvragen gaan voortaan eerst naar Fatima.
Actiepunt Wie Wanneer Website aanpassen met nieuwe openingstijden Lieke [ONDUIDELIJK] Standaardantwoord retouren herschrijven Fatima 24 november Bespreken met teamleider IT over wachtrijmuziek [ONDUIDELIJK] [ONDUIDELIJK] Open
Of de chat in het weekend bemand blijft: geen besluit.
Juist die [ONDUIDELIJK]-vakjes zijn de winst: zonder die grens had ChatGPT gewoon een naam ingevuld. Check of de besluiten echt besluiten waren en geen ideeën.
11. Agenda opstellen
Wanneer: je zit morgen een overleg voor en wil dat het binnen het uur blijft.
Maak een agenda voor een overleg van [DUUR] met [DEELNEMERS] over [ONDERWERP]. Per punt: tijd in minuten, wie het inleidt en welk besluit we willen. Zet het punt waar een besluit over moet bovenaan.
12. Transcriptie omzetten in actiepunten
Wanneer: je hebt een opname van Teams of een transcript.
Hieronder staat het transcript van een overleg. Haal er alleen de afspraken uit: wie doet wat en wanneer. Citeer bij elk actiepunt de zin uit het transcript waar het op gebaseerd is. Transcript: [PLAK HIER]
13. Korte update na het overleg
Wanneer: collega's die er niet bij waren moeten in één minuut bijgepraat zijn.
Schrijf een Teams-bericht van maximaal 6 regels voor collega's die niet bij het overleg waren: de twee belangrijkste besluiten en wat het voor hen betekent. Notulen: [PLAK HIER]
14. Een lastig gesprek voorbereiden
Wanneer: je moet een collega aanspreken op gemiste deadlines.
Ik moet een gesprek voeren met [ROL] over [PROBLEEM]. Geef me een openingszin, drie vragen die het gesprek open houden en twee reacties die ik kan verwachten, met een rustig antwoord op elk.
15. Bezwaren voorspellen
Wanneer: je presenteert een voorstel aan het MT.
Je bent een kritisch lid van het managementteam. Lees dit voorstel en geef de 5 vragen of bezwaren die je zou stellen, van het lastigste naar het makkelijkste. Voorstel: [PLAK HIER]
16. Vergaderen of niet
Wanneer: je twijfelt of een mail niet genoeg is.
Beoordeel of dit onderwerp een vergadering nodig heeft of met een mail of bericht kan. Geef je oordeel in één zin en schrijf, als het per mail kan, die mail meteen: [ONDERWERP EN CONTEXT]
17. Uitnodiging met duidelijk doel
Wanneer: je wilt dat mensen voorbereid komen.
Schrijf de tekst voor een agenda-uitnodiging over [ONDERWERP]. Drie regels: het doel, wat iedereen vooraf moet lezen en welk besluit we aan het eind nemen.
Rapporten en documenten (18 tot 23)
18. Managementsamenvatting van één pagina
Wanneer: je hebt veel notities en je directeur wil "iets korts".
Schrijf met deze aantekeningen een samenvatting van één pagina voor [LEZER]: conclusie in twee regels, drie bevindingen met hun cijfer, risico's, en het besluit dat nodig is. Gebruik alleen mijn cijfers; reken je iets uit, laat dan de berekening zien. Aantekeningen: [PLAK HIER]
19. Lange tekst in begrijpelijk Nederlands
Wanneer: een beleidsstuk dat collega's toch niet lezen.
Herschrijf deze tekst op B1-niveau. Korte zinnen, geen jargon, en leg vaktermen die moeten blijven in één zin uit: [PLAK HIER]
20. Een document controleren op gaten
Wanneer: je stuurt het straks naar de klant.
Lees dit document als de klant die het ontvangt. Welke vragen blijven onbeantwoord, waar spreekt de tekst zichzelf tegen en welke beloftes zijn te vaag? Alleen een lijst, niet herschrijven: [PLAK HIER]
21. Pdf samenvatten
Wanneer: een rapport van 40 pagina's en je hebt een kwartier.
Vat deze pdf samen in 10 punten. Zet bij elk punt het paginanummer. Staat iets er niet in, zeg dat dan in plaats van het aan te vullen.
22. Procedure op papier zetten
Wanneer: alleen jij weet hoe de maandafsluiting gaat en je gaat op vakantie.
Ik leg in mijn eigen woorden uit hoe ik [TAAK] doe. Maak er een werkinstructie van met genummerde stappen, wat je nodig hebt vooraf en de drie fouten die vaak gemaakt worden. Mijn uitleg: [PLAK HIER]
23. Twee versies vergelijken
Wanneer: het contract kwam terug met "kleine aanpassingen".
Vergelijk versie A en versie B en geef in een tabel elke inhoudelijke wijziging: artikel, oude tekst, nieuwe tekst, wat het betekent. Taalkundige wijzigingen apart onderaan. A: [PLAK] B: [PLAK]
Excel (24 tot 31)
Let op twee dingen die bij Nederlandse Excel misgaan. De functienamen zijn vertaald (ALS, VERT.ZOEKEN, X.ZOEKEN, SOM.ALS, AANTAL.ALS) en het scheidingsteken is een puntkomma, geen komma. Zeg dat er altijd bij, anders krijg je een formule die op jouw computer niet werkt.
24. Formule die je niet kunt bedenken
Wanneer: je weet wat je wilt, niet hoe het heet.
Ik gebruik Excel in het Nederlands, met puntkomma als scheidingsteken. In kolom A staan klantnamen, in kolom B bedragen, in kolom C de regio. Ik wil [WAT IK WIL]. Geef de formule, leg in twee zinnen uit wat hij doet en noem één geval waarin hij een fout geeft.
Echte uitkomst (vraag: "het totaalbedrag per regio Noord, alleen voor bedragen boven de 500 euro"):
=SOMMEN.ALS(B:B;C:C;"Noord";B:B;">500")De formule telt alle bedragen in kolom B op waar in kolom C "Noord" staat en het bedrag groter is dan 500. SOMMEN.ALS gebruik je in plaats van SOM.ALS omdat er twee voorwaarden zijn.
Let op: staat de regio ergens als "noord " met een spatie erachter, dan telt die rij niet mee.
Klopt. Controleer zelf of je bedragen echt als getal in de cel staan en niet als tekst: dan telt de formule ze stilletjes niet mee, en dat zegt ChatGPT er niet bij.
25. Een formule uitleggen
Wanneer: je erft een bestand van een collega die weg is.
Leg deze Excel-formule stap voor stap uit, alsof ik geen Excel-expert ben. Zeg daarna of er een eenvoudiger versie bestaat: [FORMULE]
26. Foutmelding oplossen
Wanneer: #N/B, #WAARDE! of #VERW! en je ziet niet waarom.
Mijn formule [FORMULE] geeft [FOUTMELDING]. In de cellen staat [VOORBEELD VAN DE DATA]. Noem de drie meest waarschijnlijke oorzaken, van waarschijnlijk naar onwaarschijnlijk, en hoe ik elke oorzaak controleer.
27. Rommelige lijst opschonen
Wanneer: een export uit het boekhoudpakket met dubbele namen en rare spaties.
Hier zijn 20 rijen uit mijn lijst. Welke stappen moet ik in Excel zetten om dubbele rijen, spaties en verschillende schrijfwijzen van dezelfde naam op te schonen? Gebruik Nederlandse functienamen: [PLAK RIJEN]
28. Draaitabel bedenken
Wanneer: je wilt weten wat er in de data zit, maar niet waar je moet beginnen.
Mijn tabel heeft deze kolommen: [KOLOMMEN]. Ik wil weten [VRAAG]. Welke draaitabel moet ik maken: wat in rijen, kolommen, waarden en filters? Geef ook één tweede draaitabel die ik waarschijnlijk niet had bedacht.
29. Cijfers duiden
Wanneer: je hebt een tabel en moet er drie zinnen over zeggen.
Beschrijf wat opvalt in deze cijfers in drie zinnen voor iemand zonder financiële achtergrond. Noem alleen verschillen die groter zijn dan 10 procent. Reken niets wat ik niet heb gegeven: [PLAK TABEL]
30. Macro of Power Query
Wanneer: je doet elke maandag hetzelfde kwartier aan knippen en plakken.
Elke week doe ik dit in Excel: [STAPPEN]. Kan dit met Power Query of een macro? Kies er één, zeg waarom, en geef de stappen of de code met uitleg per regel.
31. Voorwaardelijke opmaak
Wanneer: te late facturen moeten rood worden.
Geef de regel voor voorwaardelijke opmaak in Nederlandse Excel (puntkomma) die een hele rij rood maakt als de datum in kolom D meer dan 30 dagen geleden is en kolom E leeg is.
Presentaties (32 tot 37)
32. Opbouw van een presentatie
Wanneer: je hebt tien minuten bij de directie.
Maak de opbouw van een presentatie van [AANTAL] dia's voor [PUBLIEK] over [ONDERWERP]. Per dia: één titel die zelf al de boodschap is (een volle zin), drie punten, en wat ik erbij zeg. Eerste dia: de conclusie.
33. Dia met te veel tekst
Wanneer: je collega maakte een dia van 140 woorden.
Maak van deze dia er één met een titel van maximaal 10 woorden en hooguit drie korte punten. Zet de rest in de sprekersnotities: [PLAK TEKST]
34. Sprekerstekst
Wanneer: je presenteert liever niet en wilt houvast.
Schrijf wat ik bij deze dia's zeg, in spreektaal, maximaal 60 seconden per dia. Geen "zoals u kunt zien". Dia's: [PLAK]
35. Vragen uit de zaal
Wanneer: je wilt niet overvallen worden.
Welke 6 vragen krijg ik waarschijnlijk na deze presentatie, en geef per vraag een antwoord van maximaal drie zinnen: [PLAK]
36. Grafiek kiezen
Wanneer: je hebt cijfers en twijfelt tussen staaf en lijn.
Welke grafiek past bij deze data en deze boodschap: [BOODSCHAP]? Geef één keuze, de reden, en wat ik moet weglaten om het leesbaar te houden. Data: [PLAK]
37. Presentatie korter maken
Wanneer: je had 20 minuten, je krijgt er 8.
Maak van deze presentatie van [AANTAL] dia's een versie van 8 minuten. Zeg welke dia's eruit gaan en welke samengevoegd worden, en waarom: [PLAK OPZET]
Klantenservice (38 tot 45)
38. Antwoord op een boze klant
Wanneer: iemand schrijft in hoofdletters dat het pakket al twee weken weg is.
Je bent medewerker klantenservice van [BEDRIJF]. Beantwoord deze klacht in de [JE/U]-vorm, maximaal 120 woorden. Eerst erkennen wat er misging, dan wat we nu doen en wanneer de klant iets hoort. Beloof niets wat niet in ons beleid staat. Beleid: [PLAK]. Klacht: [PLAK]
Echte uitkomst (webwinkel in Eindhoven, pakket via PostNL kwijt, beleid: na 10 werkdagen nieuw pakket of geld terug):
Hoi Ingrid,
Twee weken wachten op een pakket dat niet komt: daar zou ik ook flink balen van. Sorry dat het zo gelopen is.
Ik heb gekeken: je bestelling is op 28 oktober bij PostNL afgegeven en daarna niet meer gescand. Omdat het langer dan 10 werkdagen duurt, mag je kiezen: we sturen vandaag een nieuw pakket, of we storten het volledige bedrag van € 64,95 binnen drie werkdagen terug. Laat je even weten wat je liefst wilt? Dan regel ik het direct.
Groet,
Tom
Goed bruikbaar. Maar de datum 28 oktober en het bedrag heb ik zelf in de prompt gezet. Laat je die weg, dan verzint ChatGPT een datum die er overtuigend uitziet. Dat is precies de fout die je niet wilt maken met een boze klant.
39. Standaardantwoorden maken
Wanneer: je typt dezelfde uitleg tien keer per dag.
Hier zijn 15 klantvragen uit de afgelopen week. Groepeer ze in maximaal 5 onderwerpen en schrijf per onderwerp één standaardantwoord van maximaal 80 woorden met [VARIABELEN] voor wat per klant verschilt: [PLAK]
40. Excuses zonder schuld te erkennen
Wanneer: de fout lag bij de vervoerder, niet bij jou.
Schrijf een antwoord waarin we spijt betuigen over het ongemak voor de klant, zonder te zeggen dat wij de fout maakten, maar ook zonder de schuld af te schuiven. Situatie: [SITUATIE]
41. Toon controleren
Wanneer: een collega vraagt of haar antwoord niet te bot is.
Beoordeel dit klantantwoord op toon: wat kan bij een geïrriteerde klant verkeerd vallen? Wijs de zinnen aan en geef per zin een alternatief: [PLAK]
42. Reviews beantwoorden
Wanneer: twee sterren op Google, met een punt.
Schrijf een openbaar antwoord op deze review, maximaal 70 woorden. Geen standaardzin, ga in op het concrete punt en nodig uit om contact op te nemen via [KANAAL]: [REVIEW]
43. Klachten analyseren
Wanneer: je moet aan het eind van de maand zeggen waar het misgaat.
Hier zijn [AANTAL] klachten zonder namen. Maak een tabel: onderwerp, hoe vaak, een typisch citaat, en wat we waarschijnlijk zelf kunnen verbeteren. Tel nauwkeurig: [PLAK]
44. Antwoord voor Vlaamse klanten
Wanneer: je webshop levert ook in België.
Pas dit antwoord aan voor een klant in Vlaanderen: u-vorm, Belgisch-Nederlandse woorden waar dat natuurlijker klinkt, verder inhoudelijk hetzelfde: [PLAK]
45. Ingewikkeld beleid uitleggen
Wanneer: de klant snapt de retourvoorwaarden niet.
Leg deze voorwaarden aan een klant uit in vijf korte zinnen, zonder juridische woorden, zonder iets te beloven dat er niet staat: [VOORWAARDEN]
Sollicitatiebrief en cv (46 tot 52)
46. Sollicitatiebrief op maat
Wanneer: je reageert op een vacature en wilt geen "hierbij solliciteer ik".
Schrijf een sollicitatiebrief van maximaal 250 woorden voor deze vacature. Begin niet met "Hierbij" of "Met veel interesse". Koppel twee eisen uit de vacature aan twee concrete voorbeelden uit mijn cv. Verzin geen ervaring. Vacature: [PLAK]. Cv: [PLAK]
Echte uitkomst (eerste alinea, vacature junior controller bij een groothandel in Zwolle):
Bij mijn huidige werkgever sluit ik elke maand de boeken van vier vestigingen af, en sinds ik de afstemming van de tussenrekeningen in Excel heb omgebouwd, zijn we twee werkdagen eerder klaar. In uw vacature lees ik dat u de maandafsluiting wilt versnellen en de rapportage aan het MT wilt verbeteren. Over allebei heb ik iets te vertellen.
Sterk begin. Maar "twee werkdagen eerder" moet in je cv staan, anders heeft ChatGPT het opgeleukt. Lees elke zin met de vraag: kan ik dit in het gesprek uitleggen?
47. Cv op een vacature afstemmen
Wanneer: je stuurt overal hetzelfde cv en hoort niets.
Vergelijk mijn cv met deze vacature. Welke eisen dek ik wel maar staan niet duidelijk in mijn cv? Herschrijf alleen die bullets, met resultaat en cijfer waar ik dat heb gegeven. Cv: [PLAK]. Vacature: [PLAK]
48. Profieltekst bovenaan het cv
Wanneer: je huidige tekst begint met "gedreven en resultaatgericht".
Schrijf een profieltekst van 3 zinnen voor bovenaan mijn cv voor de functie [FUNCTIE]. Verboden woorden: gedreven, resultaatgericht, teamplayer, passie. Gebaseerd op: [ERVARING]
49. Sollicitatiegesprek oefenen
Wanneer: je hebt overmorgen een eerste gesprek.
Je bent de recruiter voor deze vacature: [PLAK]. Stel mij één vraag tegelijk, wacht op mijn antwoord en geef na elk antwoord in drie zinnen feedback: wat sterk was, wat vaag was en een betere formulering.
50. STAR-antwoorden voorbereiden
Wanneer: je weet dat ze vragen naar "een situatie waarin".
Maak van deze ervaring een STAR-antwoord (situatie, taak, actie, resultaat) van maximaal 150 woorden, in spreektaal: [ERVARING]
51. LinkedIn-bericht aan een recruiter
Wanneer: je wilt contact zonder te smeken.
Schrijf een LinkedIn-bericht van maximaal 60 woorden aan [NAAM], recruiter bij [BEDRIJF], over de functie [FUNCTIE]. Eén concreet raakvlak, één vraag, geen complimenten over het bedrijf.
52. Salarisgesprek voorbereiden
Wanneer: je wilt meer dan het eerste bod.
Ik krijg een aanbod van [BEDRAG] euro bruto per maand voor [FUNCTIE] in [REGIO]. Help me drie argumenten te formuleren op basis van mijn ervaring: [ERVARING]. Noem geen marktcijfers die je niet kunt onderbouwen; zeg waar ik ze zelf kan vinden.
Plannen en eigen werk (53 tot 55)
53. Week plannen
Wanneer: maandagochtend, te veel taken, te weinig uren.
Hier zijn mijn taken voor deze week met deadline en geschatte tijd. Ik heb [AANTAL] uur beschikbaar naast vergaderingen. Maak een planning per dag en zeg eerlijk wat niet past en wat ik dus moet uitstellen of afzeggen: [TAKEN]
54. Grote taak opdelen
Wanneer: het project staat al drie weken op je lijst.
Deel [TAAK] op in stappen van maximaal 30 minuten. De eerste stap moet iets zijn wat ik vandaag nog kan doen.
55. Feedback vragen op je eigen tekst
Wanneer: voordat je iets belangrijks verstuurt.
Wees streng. Wat is in deze tekst onduidelijk, te lang of overbodig? Geef de drie belangrijkste verbeterpunten, niet meer, en herschrijf niets: [PLAK]
Welke tool, en wat kost het
Alle prompts hierboven werken in de gratis versies. Betalen loont pas als je veel bestanden uploadt of de AI urenlang per dag gebruikt. Prijzen gecontroleerd in november 2026; ze wijzigen vaak, dus check de site.
| Tool | Gratis | Betaald | Waar ik het voor kies |
|---|---|---|---|
| ChatGPT | Ja, met limieten | Plus vanaf US$ 20 per maand (in euro's incl. btw iets meer, check de site) | Allround, Excel-vragen, snelle mails |
| Claude | Ja, met limieten | Pro vanaf US$ 20 per maand | Lange documenten, nette Nederlandse teksten, notulen |
| Gemini | Ja | Google AI-abonnement, prijs in euro's op de site | Als je werk in Gmail en Google Drive zit |
| Microsoft Copilot | Ja, Copilot Chat | Microsoft 365 Copilot voor bedrijven, per gebruiker per maand (check de site) | Als je bedrijf op Microsoft 365 draait: Outlook, Teams, Excel |
Mijn keuze: werk je bij een organisatie met Microsoft 365, gebruik dan Copilot met je werkaccount. Niet omdat de antwoorden beter zijn, maar omdat je gegevens dan binnen de afspraken van je werkgever blijven. Voor eigen gebruik vind ik Claude het prettigst voor lange Nederlandse teksten en ChatGPT het handigst voor Excel.
Wat je niet in ChatGPT plakt
De AVG geldt ook als je "even snel" een klantmail in een chatbot plakt. Plak geen BSN, IBAN, medische gegevens, adressen of volledige namen van klanten in een privé-account. Vervang ze door [KLANT], [ADRES], [BEDRAG]. Kijk wat je werkgever toestaat: veel organisaties hebben inmiddels een AI-richtlijn, en de Autoriteit Persoonsgegevens heeft al gewaarschuwd voor datalekken doordat medewerkers persoonsgegevens in AI-chatbots plakten. In België houdt de Gegevensbeschermingsautoriteit toezicht.
Gebruik je ChatGPT voor je werk, zet dan in de instellingen het gebruik van je gesprekken voor training uit, of nog beter: gebruik de zakelijke versie die je werkgever heeft afgesloten.
Waar ChatGPT de mist in gaat
- Cijfers en data die er overtuigend uitzien. Geef je geen datum, dan komt er een. Daarom staat in bijna elke prompt hierboven [ONTBREEKT] of "verzin niets".
- Nederlandse Excel. Zonder instructie krijg je Engelse functienamen met komma's.
- Je en u door elkaar. Vooral in langere teksten.
- Anglicismen. "Dit maakt een verschil", "aan het eind van de dag", "ik kijk ernaar uit om van je te horen". Schrap ze of vraag om "natuurlijk Nederlands zoals een collega in Utrecht het zou schrijven".
- Wetten en regels. Vraag ChatGPT niet wat in de cao staat. Zoek het op en plak de tekst erin.
Fouten die ik vaak zie
- Eén regel als prompt. "Schrijf een mail aan een klant" geeft een gemiddelde mail. Twee zinnen context schelen meer dan een betaald abonnement.
- Alles in één keer willen. Eerst de punten laten ophalen, dan de tekst laten schrijven. Twee stappen geven betere tekst dan één grote opdracht.
- Het eerste antwoord nemen. Zeg wat er mis is: "korter", "minder formeel", "de tweede alinea klopt niet". Daar is het gesprek voor.
- Geen voorbeeld geven. Plak een mail die jij goed vindt en schrijf "in deze stijl". Dat werkt beter dan elke beschrijving van een toon.
- Niet nalezen. Jij zet je naam eronder, niet ChatGPT.
Bewaar de prompts die werken in één document of als aangepaste instructie in ChatGPT. Na een paar weken heb je je eigen set, en die is meer waard dan welke lijst online ook, deze inbegrepen.
Veelgestelde vragen
Werken ChatGPT prompts in het Nederlands net zo goed als in het Engels?
Voor kantoorwerk wel. Zeg er wel bij of je je of u wilt, en vraag bij Excel om Nederlandse functienamen met puntkomma's, anders krijg je de Engelse versie.
Heb ik ChatGPT Plus nodig voor deze prompts?
Nee, alle 55 werken in de gratis versie. Een betaald abonnement helpt pas als je veel bestanden uploadt of de AI een groot deel van de dag gebruikt.
Mag ik klantgegevens in ChatGPT plakken?
Liever niet in een privé-account. Vervang namen, BSN, IBAN en adressen door [KLANT] of [ADRES] en volg de AI-richtlijn van je werkgever; de AVG geldt ook hier.
Wat is de beste prompt om notulen te maken?
Een prompt die de opbouw voorschrijft (besluiten, actiepunten met wie en wanneer, open punten) en verbiedt om besluiten te verzinnen. Laat ontbrekende eigenaren of data als [ONDUIDELIJK] markeren.
Werken deze prompts ook in Copilot en Claude?
Ja. Het zijn gewone instructies in tekst. Copilot is handig als je werk in Outlook, Teams en Excel zit; Claude schrijft lange Nederlandse teksten vaak net wat natuurlijker.


